Quản trị rủi ro

Ban Lãnh đạo Imexpharm luôn coi trọng quản trị rủi ro trong từng công tác quản lý điều hành, từng bước cải thiện, nâng cao quản trị rủi ro để hoạt động an toàn, hiệu quả.

Các năm qua hoạt động kinh doanh trong môi trường vô cùng bất ổn, thì Imexpharm càng nhận thấy tầm quan trọng không thể thiếu của quản trị rủi ro. Rủi ro luôn phát sinh trong hoạt động sản xuất kinh doanh, xâm nhập từ bên ngoài doanh nghiệp hoặc phát sinh từ bên trong. Rủi ro thường vào 4 nhóm chính là: Rủi ro chiến lược, rủi ro hoạt động, rủi ro tài chính và rủi ro tuân thủ. Nhận diện rủi ro là để đo lường, có biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn, giảm thiểu, hoặc để xác định ngưỡng rủi ro mà doanh nghiệp có thể chấp nhận.

Ban Lãnh đạo Imexpharm luôn coi trọng quản trị rủi ro trong từng công tác quản lý điều hành, từng bước cải thiện, nâng cao quản trị rủi ro để hoạt động an toàn, hiệu quả. Imexpharm đã xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ, và áp dụng nghiêm ngặt các quy định, quy trình, các biện pháp kiểm soát, phòng ngừa trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Trong tương lai gần, Imexpharm có kế hoạch xây dựng hệ thống quản trị rủi ro để tiến đến quản trị doanh nghiệp hiện đại, nhằm gìn giữ giá trị và tạo tiền đề cho Imexpharm phát triển bền vững.

Hoạt động trong ngành hóa dược, thì các hoạt động kiểm soát phòng ngừa để đảm bảo an toàn trong sản xuất, phòng ngừa cháy nổ là các hoạt động ưu tiên. Kinh nghiệm từ các vụ cháy nổ nhà máy, phòng thí nghiệm của các công ty dược đã cho thấy tầm quan trọng và mức độ ảnh hưởng của sự cố đến hoạt động. Ngoài ra, việc đảm bảo chất lượng sản phẩm từ khâu sản xuất đến quá trình bảo quản, lưu thông trên thị trường cũng cần kiểm soát để bảo toàn uy tín của công ty. Đặc biệt, tình hình sản xuất kinh doanh các năm 2012-2013, và dự báo 2014-2015 cho thấy, rủi ro về thị trường kinh doanh và các quy định pháp luật đối với ngành dược tiếp tục là những thách thức trọng yếu của Imexpharm. Từ đó, Imexpharm đã xác định được các rủi ro và chiến lược khắc phục, phòng ngừa như sau:

QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG CHIẾN LƯỢC KINH DOANH

Chiến lược kinh doanh:
Định hướng rõ ràng và kiên định theo đuổi mục tiêu

Như chúng tôi đã nêu, những năm 2012-2013 thị trường dược phẩm chịu ảnh hưởng lớn bởi thông tư 01 hướng dẫn đấu thầu trong bệnh viện chú trọng yếu tố giá rẻ. Với định hướng sản xuất kinh doanh “chất lượng hiệu quả cao - giá cả hợp lý”, lấy uy tín chất lượng làm lợi thế cạnh tranh cốt lõi, rõ ràng Imexpharm gặp nhiều bất lợi và chịu rủi ro khá cao trong việc không đạt mục tiêu doanh thu và lợi nhuận.

Tuy nhiên, qua phân tích những chuỗi giá trị mà Imexpharm đã tạo ra được và đang nắm giữ, Ban Lãnh đạo quyết định kiên trì chiến lược kinh doanh đã chọn, không chạy theo xu hướng thị trường hạ thấp tiêu chuẩn chất lượng để cạnh tranh với thuốc giá rẻ. Nhờ vậy, khách hàng vẫn tin tưởng và ủng hộ sản phẩm của Imexpharm. Kết quả là doanh thu trên thị trường OTC (nhà thuốc, phòng mạch) vẫn tăng trưởng tốt, mang đến sự phát triển ổn định và vững chắc cho Imexpharm.

Mặt khác, để đáp lại sự tin cậy của khách hàng, Imexpharm tiếp tục cải tiến sản xuất, nâng cao tiêu chuẩn chất lượng hơn nữa. Dòng kháng sinh “sạch” sản xuất từ nguyên liệu theo công nghệ lên men (Enzymatic) là một minh chứng cho cam kết của Imexpharm. Ngoài ra, không chịu thua trên thị trường ETC, Imexpharm cũng đã định hướng sản xuất một số sản phẩm nhượng quyền cho Tập đoàn đa quốc gia để đấu thầu vào bệnh viện; Đồng thời cũng lên kế hoạch triển khai nâng cấp các nhà máy lên tiêu chuẩn PIC/S-GMP để cạnh tranh trong gói thầu tiêu chuẩn kỹ thuật cao và hướng đến xuất khẩu.

Việc định hướng rõ ràng chiến lược kinh doanh và kiên định theo đuổi những giá trị đã lựa chọn giúp Imexpharm tìm ra những cơ hội mới để tiến xa hơn trong ngành sản xuất kinh doanh dược phẩm, đồng thời tránh được những rủi ro do hệ quả của việc chạy theo xu hướng thị trường gây ra.

Chuyển hướng thị trường, thay đổi môi trường kinh doanh

Có thể nói việc chuyển hướng thị trường khi môi trường kinh doanh thay đổi mang lại cơ hội cùng với rủi ro rất lớn nếu doanh nghiệp không nhận diện sớm và kịp thời kiểm soát. Việc chuyển nguồn doanh thu chủ yếu từ thị trường ETC sang OTC đã mang lại một số nguy cơ như: nợ tồn đọng của ETC trì trệ không được thanh toán, rủi ro nợ xấu trên OTC cao hơn ETC nếu không kiểm soát tốt, và rủi ro chi phí phát triển thị trường không mang lại kết quả như dự kiến.

Dự liệu trước những điều này, Imexpharm đã thận trọng trong từng quyết định và đo lường đầy đủ những rủi ro, đưa ra những chương trình bán hàng và tiếp thị, truyền thông để phát triển thị trường OTC từng bước vững chắc, tích cực kiểm soát và thu hồi công nợ, chủ động thúc đẩy và làm việc với các bệnh viện còn nợ, đồng thời trích lập dự phòng đầy đủ cho nợ khó đòi.

QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG

Rủi ro trong hoạt động sản xuất của nhà máy

Hoạt động trong ngành hóa dược, Imexpharm có rủi ro xảy ra tai nạn lao động, tai nạn cháy nổ. Ý thức rõ tác hại của vấn đề này, Imexpharm luôn tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn lao động, quy trình trong sản xuất, quy trình sử dụng thiết bị. Hoạt động sản xuất tại Imexpharm luôn đảm bảo an toàn và nhiều năm qua không để xảy ra tai nạn lao động nào.

Công tác phòng cháy chữa cháy cũng được Imexpharm đầu tư trang bị chu đáo. Imexpharm có đội phòng cháy chữa cháy được đào tạo bài bản để sẵn sàng ứng phó khi có sự cố xảy ra.

Rủi ro trong hoạt động Đảm bảo chất lượng

Đảm bảo chất lượng thuốc từ khâu sản xuất đến tay người tiêu dùng vừa để đảm bảo uy tín của Công ty
vừa là quy định của ngành dược. Hệ thống Quản lý chất lượng chặt chẽ của Imexpharm đảm bảo công tác này được vận hành tốt. Tuy nhiên, rủi ro xảy ra khi mang thuốc ra thị trường và việc bảo quản của nhà phân phối, đại lý, nhà thuốc... nằm ngoài khả năng kiểm soát của Imexpharm. Để khắc phục tình trạng này, các năm qua Imexpharm nỗ lực hỗ trợ nhà phân phối, nhà thuốc để hoàn thiện việc xây dựng 5P (GMP - GLP - GSP - GDP - GPP). Cho đến nay Imexpharm chưa xảy ra sự cố nào liên quan đến chất lượng thuốc.

Rủi ro trong việc phát triển sản phẩm mới

Trước nhu cầu phát triển và áp lực cạnh tranh, đồng thời đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng và yêu cầu điều trị, hàng năm Imexpharm đều cho ra thị trường ít nhất 5-10 sản phẩm mới.
Việc đưa sản phẩm mới ra thị trường cần sự đầu tư nghiêm túc từ khâu nghiên cứu đến khi sản phẩm đến được tay khách hàng, tuy nhiên không phải sản phẩm nào cũng thành công trên thị trường. Năm 2014 Imexpharm dự kiến cho ra thị trường dòng thực phẩm chức năng chất lượng cao.

Để quyết định sản xuất sản phẩm mới, Imexpharm luôn nghiêm túc từ khâu nghiên cứu thị trường, nghiên cứu sản phẩm, nguồn nguyên liệu, giá thành, và chiến lược tiếp thị bán hàng, chuẩn bị thị trường cho sản phẩm. Công tác phân tích thị trường cho sản phẩm thường được thực hiện bởi các đơn vị nghiên cứu thị trường uy tín đáng tin cậy như Neilsen, IMS Healthcare...

Năm 2013, với dự án BSC tái cấu trúc bộ phận R&D, cải tiến quy trình nghiên cứu sản phẩm với chiến lược đưa sản phẩm mới ra thị trường đầu tiên. Ngoài ra, việc trích chi phí lớn cho Quỹ phát triển khoa học và công nghệ các năm qua cũng tạo điều kiện quan trọng giúp Imexpharm phát triển sản phẩm mới.

Rủi ro về nhân sự cấp cao và lao động chất xám trong ngành dược

Rủi ro nhân sự là quan trọng nhất trong rủi ro kinh doanh của Imexpharm. Có thể xảy ra rủi ro nhân sự cấp cao không tiếp tục làm việc và không tìm được người đủ năng lực thay thế. Ngoài ra Imexpharm cũng có thể bị thiếu hụt nhân sự có chuyên môn cao đáp ứng nhu cầu phát triển của công ty. Các năm qua Imexpharm đã nhận thức rõ rủi ro này và có chiến lược đào tạo đội ngũ kế thừa. Bên cạnh đó, các chính sách lương thưởng tốt, đãi ngộ phù hợp, môi trường làm việc chuyên nghiệp, chương trình ESOP cho cán bộ nhân viên cũng khuyến khích người lao động gắn bó lâu dài. Ngoài ra công ty còn tài trợ học bổng cho sinh viên Đại học Y dược và các ngành khác để thu hút nhân tài.

QUẢN TRỊ RỦI RO TÀI CHÍNH

Rủi ro lãi suất

Lãi suất là vấn đề được nói đến nhiều nhất trong những năm qua khi thị trường tiền tệ khó khăn và lãi suất tăng quá cao vượt quá sức chịu đựng của doanh nghiệp. Việc phát hành tăng vốn thành công trong các năm qua phần nào làm giảm áp lực cho Ban Điều hành trong công tác huy động vốn để tài trợ các dự án đã thực hiện. Tuy nhiên, các cổ đông cũng đòi hỏi mức sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) cao tương xứng, đồng thời cổ tức cũng cao hơn. Vì vậy, chính sách cổ tức các năm gần đây khá cao, 20%-22%, riêng năm 2013 là 25% bằng tiền.

Năm 2013 và dự báo các năm tới tình hình lãi suất sẽ giảm thuận lợi hơn cho doanh nghiệp, và Hội đồng Quản trị Imexpharm đã thông qua việc vay vốn để đáp ứng cho hoạt động sản xuất kinh doanh.

Imexpharm luôn lập kế hoạch ngân sách để giúp giảm chi phí sử dụng vốn, tăng vòng quay vốn lưu động, đặc biệt là các chiến lược đầu tư đúng đắn, hiệu quả. Nhà máy Cephalosporin và nhà máy Penicillin trong vài năm tới khi khai thác tốt công suất sẽ mang lại hiệu quả cao, giúp khả năng sinh lời của Imexpharm tăng trưởng tốt, mang lại kết quả thiết thực cho cổ đông.

Rủi ro tỷ giá

Sau lần điều chỉnh ngày 11/02/2011 đến nay, tỷ giá có phần ổn định hơn trước, vì vậy rủi ro về tỷ giá thấp hơn. Tuy nhiên 90% nguyên liệu của Imexpharm phải nhập khẩu, các hợp đồng nhập khẩu nguyên liệu đa số bằng đồng USD, vì vậy có thể làm phát sinh chi phí tài chính cho công ty.

Imexpharm luôn cập nhật những dự báo về tỷ giá từ ngân hàng và các tổ chức tài chính lớn để dự phòng USD thanh toán cho khách hàng, đồng thời liên kết tốt với ngân hàng trong thanh toán. Năm 2013 Imexpharm đã thanh toán trên 10,6 triệu USD, với tỷ giá thực hiện bình quân là 21.064 VND/USD.

Rủi ro giá nguyên vật liệu

Nguyên vật liệu, chủ yếu là nguyên liệu và tá dược, chiếm tỷ trọng trên 40% trong cơ cấu giá thành các loại sản phẩm của công ty, chính vì vậy sự thay đổi giá của nguyên vật liệu tất yếu ảnh hưởng đến lợi nhuận do giá bán không thể điều chỉnh kịp thời. Giá cả của các loại nguyên liệu thời gian qua có xu hướng tăng do những biến động về giá dầu hoả, tác động đến gia tăng giá của các loại nguyên liệu có nguồn gốc chiết xuất từ dầu mỏ. Ngoài ra, do bất ổn về chính trị, thiên tai, dịch bệnh đã tác động đến việc gia tăng dự trữ nguồn nguyên liệu dự phòng của các quốc gia và làm gia tăng giá nguyên liệu.

Nguồn cung cấp nguyên liệu cho công ty khá ổn định do nguyên liệu Imexpharm sử dụng được sản xuất bởi những công ty lớn có sản lượng cung ứng dồi dào. Mặt khác, do là đơn vị hoạt động lâu năm trong ngành, nên công ty có mối quan hệ với nhiều nhà cung ứng nguyên liệu khác nhau trên thế giới, có uy tín về tiêu thụ nguyên liệu, nên tạo thuận lợi cho công ty trong việc tìm kiếm các đối tác cung ứng.

Rủi ro kế toán

Việc mở rộng quy mô hoạt động gây rủi ro tổn thất tài sản nếu không được quản lý tốt. Ngoài ra phần mềm kế toán sử dụng trước đó chưa đáp ứng được yêu cầu hoạt động của hệ thống lớn, có thể gây chậm trễ hoặc sai sót thông tin kế toán. Các năm qua, việc tăng cường hoạt động của Kiểm toán nội bộ, Ban pháp chế góp phần rất lớn trong việc bảo vệ tài sản của công ty. Imexpharm đã triển khai hệ thống ERP chính thức đưa vào hoạt động đầu năm 2013, giúp cho hệ thống thông tin quản lý thông suốt hơn. Phần mềm này cũng đáp ứng cao yêu cầu mở rộng hoạt động của Imexpharm trong tương lai.

Rủi ro tín dụng

Rủi ro tín dụng xảy ra khi một khách hàng hoặc đối tác không đáp ứng được các nghĩa vụ trong hợp đồng dẫn đến các tổn thất tài chính cho công ty. Công ty có chính sách tín dụng phù hợp và thường xuyên theo dõi tình hình để đánh giá xem công ty có chịu rủi ro tín dụng hay không.

Có thể nói năm 2013 Imexpharm không có bất kỳ rủi ro tín dụng trọng yếu nào với các khách hàng hoặc đối tác bởi vì công ty luôn theo dõi chặt chẽ đôn đốc việc thu hồi công nợ.

QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG VIỆC TUÂN THỦ CÁC QUY ĐỊNH VÀ PHÁP LUẬT

Một số quy định, chính sách ngành Dược không rõ ràng, chưa phù hợp thực tế, dẫn đến nguy cơ bị kiện tụng ảnh hưởng uy tín của công ty và không thể tập trung cho sản xuất kinh doanh. Đặc biệt các quy định về đăng ký thuốc, giá thuốc, Bảo hiểm Y tế, gần đây là Thông tư 01 hướng dẫn đấu thầu thuốc, Thông tư 11 hướng dẫn hồ sơ mời thầu... gây không ít trở ngại cho doanh nghiệp. Có thể nói rủi ro pháp lý là khá cao đối với các công ty dược. Bên cạnh đó là sự bất cập của chính sách Thuế, nhất là quy định về chi phí khống chế làm giảm lợi nhuận sau thuế của công ty các năm qua.

Imexpharm có Ban pháp chế tư vấn cho Ban Tổng Giám đốc trong tất cả các hoạt động có liên quan. Ngoài ra dự trù thời gian dài trong việc đăng ký thuốc là cần thiết để đảm bảo hoạt động sản xuất kinh doanh không phải trong trạng thái “treo” và thiếu sản phẩm cung ứng cho thị trường dẫn đến mất khách hàng. Ngoài ra công ty cũng có nhân sự chuyên trách thường xuyên cập nhật những thay đổi của Luật và chính sách thuế. Năm 2012 công ty đã thành lập Quỹ phát triển khoa học và công nghệ, quỹ này cũng sẽ góp phần làm giảm một phần chi phí không được khấu trừ.

Imexpharm cũng đặt mục tiêu cụ thể hàng năm để giảm chi phí bị khống chế và hàng quý có báo cáo thực hiện. Quy định mới của Thuế thu nhập doanh nghiệp về nới lỏng chi phí khống chế từ 10% lên 15% từ tháng 01/2014 cũng tạo điều kiện tốt để công ty phát triển sản phẩm và thị trường.

KIỂM TOÁN NỘI BỘ

Năm 2013, Ban Kiểm toán nội bộ đã tăng cường phối hợp với Kế toán tài chính, Ban pháp chế trong hoạt động kiểm tra việc tuân thủ quy chế phân cấp tài chính tại tất cả các chi nhánh trực thuộc, phát hiện các lỗi trong tuân thủ quy trình của hệ thống kiểm soát nội bộ, phân chia lỗi mới và lỗi lập lại để phòng ngừa khắc phục. Các phát hiện và kiến nghị của Kiểm toán nội bộ giúp các đơn vị trực thuộc nâng cao tính tuân thủ để hoạt động an toàn và hiệu quả hơn, giữ gìn giá trị của Imexpharm. Ngoài ra, Ban Kiểm toán nội bộ cũng tiến hành soát xét các Báo cáo tài chính hàng quý và năm, trao đổi với Ban Kiểm soát và Kiểm toán độc lập về các vấn đề trong Báo cáo tài chính.

Năm 2014, Ban kiểm toán nội bộ sẽ tăng cường phạm vi và đối tượng kiểm tra toàn diện hơn để góp phần bảo vệ tài sản hiệu quả hơn cho công ty.